نورنیوز-گروه اجتماعی : پژوهشگران در مجله نِیچِر مدیسین/ Nature Medicine گزارش میدهند که در طول دو سال پیگیری، بیمارانی که درمان خود را قبل از ساعت ۳ بعدازظهر دریافت کردند، دو برابر بیشتر بدون پیشرفت بیماری، زندگی کردند و میانگین طول عمرشان حدود ۷۰ درصد بیشتر از کسانی بود که بعد از ساعت ۳ بعدازظهر درمان شدند.
دکتر یونگ چانگ ژانگ (Yong Chang Zhang) از دانشگاه سنترال ساوث در چین و همکارانش مینویسند: درمانهای نوین ایمنی، وضعیت بیماران سرطان ریه پیشرفته را بهبود بخشیدهاند. با این حال، بخش چشمگیری از بیماران (۱۰ تا ۱۵ درصد) به این درمانها پاسخ نمیدهند. میزان موفقیت درمان کمتر از ۵۰ درصد است و فقط عده کمی ممکن است سالها زنده بمانند.
ساعت زیستی بدن، کلید موفقیت درمان
پژوهشگران توضیح میدهند که ساعت زیستی بدن (ریتم شبانهروزی) تأثیر زیادی بر عملکرد دستگاه ایمنی دارد. این ریتمها مشخص میکنند چه زمانی سلولهای دفاعی بدن فعالترند. بر این اساس، پژوهشگران فرض کردند که تغییر زمان درمان ممکن است نتایج بهتری داشته باشد.
طراحی مطالعه
برای آزمایش این فرضیه، یک کارآزمایی بالینی بزرگ بر روی ۲۱۰ بیمار سرطان ریه پیشرفته که هنوز درمان نشده بودند، انجام شد. بیماران به دو گروه تقسیم شدند و ترکیبی از داروهای ایمنیدرمانی و شیمیدرمانی را هر سه هفته یکبار دریافت کردند. گروه اول قبل از ساعت ۳ بعدازظهر و گروه دوم بعد از ساعت ۳ بعدازظهر درمان را دریافت کردند. سپس بیماران به مدت میانگین ۲۹ ماه (حدود ۲.۵ سال) پیگیری شدند.
نتایج چشمگیر
تفاوت بین دو گروه چشمگیر بود: زمان توقف پیشرفت بیماری در بیماران گروه صبحگاهی ۱۱.۳ ماه و گروه عصرگاهی ۵.۷ ماه بود. میانگین طول عمر بیماران گروه صبحگاهی ۲۸ ماه و گروه عصرگاهی ۱۶.۸ ماه بود.
نکته مهم این است که عوارض جانبی در دو گروه تفاوت نداشت، یعنی درمان صبحگاهی فقط مؤثرتر بود، نه خطرناکتر.
چرا زمان اهمیت دارد؟
آزمایشهای خون نشان داد که در گروه صبحگاهی، تعداد سلولهای دفاعی مهم بدن (سلولهای تی) افزایش یافت؛ اما در گروه عصرگاهی چنین نشد. همچنین، این سلولها در گروه صبحگاهی فعالتر و کارآمدتر بودند؛ به عبارت دیگر، دستگاه ایمنی بدن در ساعات صبح، با داروهای ایمنیدرمانی همکاری بهتری داشتند.
گام بعدی: تحقیقات بیشتر
پژوهشگران میگویند که این یافتهها باید در کشورها و جمعیتهای مختلف آزمایش شوند تا مطمئن شویم برای همه کارساز است. آنها همچنین قصد دارند این بیماران را برای مدت طولانیتری پیگیری کنند.
با این حال، نتیجهگیری آنها روشن است: از این پس، همه مطالعات ایمنیدرمانی باید زمان تزریق دارو را ثبت کنند و احتمالاً آن را بهعنوان یک عامل مهم در نظر بگیرند.
تغییر ساده، تأثیر بزرگ
این مطالعه نشان میدهد که گاهی یک تغییر ساده مثل تغییر زمان درمان میتواند تفاوت بزرگی در نتیجه ایجاد کند. ساعت زیستی بدن نقش مهمی در پاسخ به درمان دارد و پزشکان باید این موضوع را در برنامهریزی درمان در نظر بگیرند.
این یافته امیدبخش است و راه جدیدی برای بهبود نتایج درمانی بدون افزودن داروی جدید یا عوارض بیشتر باز میکند.
ایرنا